Ana sayfa Nakil Sonrası Böbreğin Atılmasını Engelleyen İlaçlar

Nakil Sonrası Böbreğin Atılmasını Engelleyen İlaçlar

Steroidler

Birçok değişik tipte steroid ilaç mevcuttur. Böbreğinizin atmasını engellemek amacıyla alacağınız steroidler bazı sporcuların doping amacıyla aldıklarından farklıdır.
Steroid iki değişik amaçla verilir:

  1. Naklin ilk birkaç gününde böbreğin atmasını engellemek maksadıyla veya red durumlarında toplardamarınızdan yüksek dozda (genellikle 3-5 gün).
  2. Böbreğin uzun dönemde kalıcı olmasını sağlamak amacıyla düşük dozda ağızdan.
    Bazı nakil ekipleri yan etkilerinden dolayı bir süre sonra (3. ayda, 6. ayda veya bazıları 1. yıldan sonra) steroidleri kesmeyi tercih eder. Burada unutulmaması gereken bu işlemin ancak seçilmiş vakalarda ve hekim kontrolünde yapılması gerektiğidir. Bir nakil hastası hekiminin bilgisi dışında asla ilacını kesmemelidir. Steroidin ani olarak kesilmesi böbreğinizin atmasına yol açmakla kalmaz, aynı zamanda adrenal yetmezlik denilen bir hastalığa neden olarak çok daha ciddi durumlara yol açabilir.
    Steroidler genellikle günde 1 defa (bazen hekimin seçimine göre günde iki defa veya günaşırı bir defa) şeklinde verilir. Bu ilaçlar mide mukozasına zarar verip mide kanamasına yol açabileceklerinden mutlaka yemeklerle birlikte veya yemekten hemen sonra alınmalıdır.
    Her nakil ekibinin farklı bir steroid uygulama şeması vardır. Genel kurak olarak naklin erken dönemlerinde yüksek olan doz kademeli bir şekilde azaltılır (genellikle ilk 3 ayda). Bu doz azaltım programını hekiminizden mutlaka istemeli ve gereksiz yere steroid almaktan kendinizi korumalısınız

İlacımı almayı unuttuğumda ne yapmalıyım ?

Günde tek doz steroid kullanıyorsanız unuttuğunuz dozu bir sonraki doza 12 saat veya daha fazla var ise alabilirsiniz. Eğer bir sonraki doza 12 saatten daha az bir süre kalmış ise unuttuğunuz dozu almayınız, bir sonraki dozu normal zamanında ve aynı miktarda alınız. Asla iki kat dozda ilaç almayınız.
Günde iki doz steroid kullanıyorsanız unuttuğunuz dozu bir sonraki doza 6 saat veya daha fazla var ise alabilirsiniz. Eğer bir sonraki doza 6 saatten daha az bir süre kalmış ise unuttuğunuz dozu almayınız, bir sonraki dozu normal zamanında ve aynı miktarda alınız. Asla iki kat dozda ilaç almayınız.
Mutlaka bir sonraki kontrole dek yeterli ilacınızın olup olmadığını kontrol ediniz.

Sık Görülen Yan Etkiler

Yan etki Açıklama
Tansiyon yüksekliği Su ve tuz tutulumuna bağlı gelişir
Kemik erimesi, kırıklar Mutlaka kemik yapısı değerlendirilmeli, gerekirse kemik koruyucu ilaçlar verilmelidir.
Mide ülseri, hazımsızlık, kanama  
Yara iyileşmesinde gecikme  
Deride morarma ve yüzeyel kanama, sivilceler  
Yüzde, ensede ve göbekte şişlik Vücudun orta bölümlerinde kilo tutarlar
Görmede bulanıklık Özellikle katarakta yol açarlar
Kas güçsüzlüğü  
Terleme artışı  
Azalmış karbonhidrat toleransı Şeker veya gizli şekere yol açabilir
Başağrısı, başdönmesi  

AZATHIOPURINE (IMURAN) ©

Imuran© genellikle yaşam boyu aynı dozda alınan ve vücudumuzun dışarıdan gelen zararlı mikroorganizmalara karşı savaşan hücrelerinden biri olan beyaz kan hücrelerini baskılayan bir ilaçtır. Genellikle günde tek doz halinde ve yan etkilerinden korunmak amacıyla yemekle veya yemek sonrası alınır. Piyasada 25 ve 50 mg’lık tabletleri mevcuttur.
Çıkaracağı toz size ve yanınızdakilere zarar verebileceğinden, tabletler asla kırılarak kullanılmamalıdır.

Diğer İlaçlarla Etkileşimi

Başlıca gut tedavisinde kullanılan bir ilaç olan Allopurinol (Ürikoliz©), Imuran© ile etkileşerek Imuran©’ın yan etkilerinin artışına sebep olur. Hekiminiz tarafından bu iki ilacın birlikte kullanımı gerekli görüldü ise Imuran© dozu % 25-50 oranında azaltılmalıdır. Asla hekiminizin bilgisi dışında yeni bir ilaç kullanmamalısınız

Yan Etkileri

Bütün ilaçlar az veya çok yan etkiye sahiptir. Bu kavram, bu ilacı kullanan herkeste bu yan etkilerin görüleceği anlamına gelmez. İlaca bağlı olarak kendinizde herhangi bir yan etkinin geliştiğini düşünüyorsanız hemen hekiminiz ile konuşmalısınız.
Kan hücrelerindeki değişiklikler: En sık görülen yan etki beyaz kan hücre sayımında azalmadır. Bu durum hastayı infeksiyon riski altına sokar. Yapılan poliklinik takiplerinde beyaz kan hücre sayınız 4000’in altına inerse hekiminiz tarafından geçici bir süre için Imuran© dozu azaltılacak veya kesilecektir.
Imuran© ayrıca vücudumuzdaki kanın pıhtılaşmasını sağlayan trombositlerin de sayıca azalmalarına yol açabilir.
Nadiren kırmızı kan hücre sayısının da azalmasına ve buna bağlı olarak kansızlığa da neden olabilir.
Mide-barsak problemleri: Bazı hastalarda Imuran© kullanımı ile bulantı ve kusma görülebilir.
Imuran© nadiren karaciğer fonksiyon testlerinde bozulmaya yol açabilir.
Diğer yan etkiler: Ateş, deri döküntüsü, saç dökülmesi, iştahsızlık, ishal, eklem ve kas ağrısı ve pankreas problemleri.

İlacımı Almayı Unuttuğumda Ne Yapmalıyım?

Günde tek doz Imuran© kullanıyorsanız unuttuğunuz dozu bir sonraki doza 12 saat veya daha fazla var ise alabilirsiniz. Eğer bir sonraki doza 12 saatten daha az bir süre kalmış ise unuttuğunuz dozu almayınız, bir sonraki dozu normal zamanında ve aynı miktarda alınız. Asla iki kat dozda ilaç almayınız.
Mutlaka bir sonraki kontrole dek yeterli ilacınızın olup olmadığını kontrol ediniz.

Mikofenolat Mofetil- MMF (CellCept) ©

CellCept klinik pratikte özellikle rejeksiyonun engellenmesinde, daha az sıklıkla da diğer antirejeksiyon tedavilerine cevap vermeyen refrakter rejeksiyonların tedavisinde kullanılmaktadır. Önerilen doz, oral yoldan yemeklerden 1 saat önce veya 2 saaat sonra alınmak üzere iki eşit doza bölünerek toplam 1-2 gram/gün’dür.
Her ilaç farklı etki mekanizmasına sahip olduğundan, nakil sonrası en başarılı tedavi 2-3 ilacın birlikte kombinasyonula mümkündür. Bu nedenle de CellCept, steroid ve siklosporin ya da takrolimus tedavileri ile birlikte verilmektedir

Yan Etkiler

Merkezimizde Cellcept©kullanan hastaların yan etki profili şöyledir.

    Dispepsi: (%50)     İştahsızlık: (%30)
    Diyare: (%30)      Bulantı: (%25)
    Kusma: (%5)     Anemi: (%10)
    Lökopeni: (%10)     Trombositopeni: (%5)
   

En Sık Görülen Yan Etkiler

Mide-barsak problemleri: CellCept© ishal, bulantı, kusma ve mide yanmasına yol açabilir. Bu etkiler genellikle 2 gramın üzerindeki dozlarla ortaya çıkar ve doz azaltımına cevap verirler. CellCept© nadiren mide ülserine de yol açabilir.
Kan hücreleri (özellikle beyaz kan hücreleri) üzerine etkileri: CellCept© kullanımı ile birlikte vücudumuzun mikroplara karşı savaşan hücreleri olan lökositlerin (beyaz kan hücrelerinin) sayısında azalma ve hastanın infeksiyon kapma riskinde artış olabilir.
CellCept© kullanan hastaların tam kan sayımlarının dikkatlice takip edilmesi ve nötrofil sayısının 1300’ün altına inmesi durumunda ilacın geçici olarak kesilmesi önerilmiştir

Önemli Noktalar:
• Mide yanması veya ülserinde kullanılan antasidler ile birlikte CellCept© asla aynı zamanda kullanılmamalıdır.
• İlacın etkili olabilmesi için mutlaka aç karnına alınması gereklidir.
• Asla Imuran© veya Myfortic© ile birlikte kullanılmamalıdır.
• Hamilelikte CellCept© kullanımı ile ilgili yeterli bilgi yoktur. Hastalar, CellCept©’in kesilmesinden 6 hafta sonrasına dek hamile kalmaktan kaçınmaları yönünde uyarılmalıdır.

İlacımı almayı unuttuğumda ne yapmalıyım ?

Günde iki doz (ideal olarak 12 saat arayla) CellCept© kullanıyorsanız unuttuğunuz dozu bir sonraki doza 6 saat veya daha fazla var ise alabilirsiniz. Eğer bir sonraki doza 6 saatten daha az bir süre kalmış ise unuttuğunuz dozu almayınız, bir sonraki dozu normal zamanında ve aynı miktarda alınız. Asla iki kat dozda ilaç almayınız.
Mutlaka bir sonraki kontrole dek yeterli ilacınızın olup olmadığını kontrol ediniz.

Mycophenolate Sodium (Myfortic©)

Myfortic©, CellCept© ile benzer etkinlik ve güvenilirlik özelliklerine sahip bir ilaçtır. CellCept©’ten farkı ilacın enteric kaplı olup barsakta açılmasıdır.
Ülkemizde 180 ve 360 mg.’lık oral formları mevcuttur

En Sık Görülen Yan Etkiler

CellCept© ile nerede ise aynıdır.
Mide-barsak problemleri: Myfortic© ishal, bulantı, kusma ve mide yanmasına yol açabilir. Bu etkiler genellikle günlük 1440 miligramın üzerindeki dozlarla ortaya çıkar ve doz azaltımına cevap verirler.
Kan hücreleri (özellikle beyaz kan hücreleri) üzerine etkileri: Myfortic© kullanımı ile birlikte vücudumuzun mikroplara karşı savaşan hücreleri olan lökositlerin (beyaz kan hücrelerinin) sayısında azalma ve hastanın infeksiyon kapma riskinde artış olabilir.
Myfortic© kullanan hastaların tam kan sayımlarının dikkatlice takip edilmesi ve nötrofil sayısının 1300’ün altına inmesi durumunda ilacın geçici olarak kesilmesi önerilmiştir

Önemli Noktalar:
• Mide yanması veya ülserinde kullanılan antasidler ile birlikte Myfortic© asla aynı zamanda kullanılmamalıdır.
• İlacın etkili olabilmesi için mutlaka aç karna alınması gereklidir.
• Asla Imuran© veya CellCept© ile birlikte kullanılmamalıdır.
• Hamilelikte Myfortic© kullanımı ile ilgili yeterli bilgi yoktur. Hastalar, Myfortic©’in kesilmesinden 6 hafta sonrasına dek hamile kalmaktan kaçınmaları yönünde uyarılmalıdır.

İlacımı almayı unuttuğumda ne yapmalıyım ?

Günde iki doz (ideal olarak 12 saat arayla) Myfortic© kullanıyorsanız unuttuğunuz dozu bir sonraki doza 6 saat veya daha fazla var ise alabilirsiniz. Eğer bir sonraki doza 6 saatten daha az bir süre kalmış ise unuttuğunuz dozu almayınız, bir sonraki dozu normal zamanında ve aynı miktarda alınız. Asla iki kat dozda ilaç almayınız.

Mutlaka bir sonraki kontrole dek yeterli ilacınızın olup olmadığını kontrol ediniz.

SİKLOSPORİN (Sandimmun©-Neoral©)

Neoral© böbreğin atmasını engelleyen ve kullanımı ile böbrek naklinde çığır açmış bir ilaçtır. Bu ilaç vücudumuzu koruyan beyaz kan hücrelerinin aktivitelerini azaltarak red gelişimini engeller.
İlacın vücudumuza zarar vermeden kullanılması için her poliklinik kontrolünde kan düzeyinin takip edilmesi ve buna göre doz ayarlaması yapılması çok önemlidir.
Neoral© ülkemizde 25 ve 100 mg.lık kapsüller halinde bulunmaktadır

Önemli Noktalar

• Sabah ve akşam dozlarını mutlaka 12 saat arayla ve aynı saatte almalısınız.
• Neoral© sabah ve akşam içilirken hep aynı tür gıdalarla birlikte alınmalıdır.
• Sıvı formda Neoral©kullanıyorsanız içeriği mutlaka cam bir bardakta ve metal bir kaşıkla karıştırdıktan sonra içmelisiniz.
• Çocuklarda Neoral©’in günde 3 defa kullanılması gerekebilir.
• Poliklinik kontrolüne gelirken Neoral©’in sabah dozu içilmeden gelinmeli, kan verdikten sonra ilaç içilmelidir. Eğer yanlışlıkla kan vermeden önce Neoral© içildiyse bu olaydan mutlaka hekiminizin haberi olmalıdır. İlaç içildikten sonra verilen kan tetkikindeki Neoral© seviyesi fazla bulunacak olursa bu yanlışlık almakta olduğunuz ilaç dozunun azaltılmasına ve belki de böbreğinizin atmasına sebep olabilecektir.
• Son zamanlarda gündeme gelen C2 (ilaç içildikten sonraki 2. saatte kan verip ilaç düzeyine bakma) yöntemi uygulanan hastalar ise mutlaka ilaçlarını içtikten 2 saat sonra kanlarını vermelidirler. Bu konuda hekiminiz size bilgi verecektir.
• Asla greyfurt yememeli ve greyfurt suyu içmemelisiniz. Greyfurt suyu Neoral© kan düzeyinizin artmasına ve böbreğinizin bu olaydan zarar görmesine yol açabilir.
• Neoral© iki ucu keskin bıçak gibidir. Kan düzeyinin düşüklüğü böbreğin atmasına neden olabilirken, kan düzeyinin yüksekliği böbreğinizin zarar görmesine yol açabilir.
Neoral© nasıl saklanır:
Neoral© kapsüllerini ancak kullanacağınız zaman kabından çıkarınız. Paketinden çıktıktan sonra kapsüller 7 gün içinde tüketilmelidir.
Kapsülü paketten çıkardığınızda hafif bir koku duyabilirsiniz. Bu ilacın bozuk olduğu anlamına gelmez.
Paketi açılmadan ve soğuk bir yerde (ideali buzdolabınızın yan raflarında) saklandığında ilacınız 3 yıl süreyle bozulmadan saklanabilir.

Yan Etkiler

Yan
Etkiler
 
Böbrek
fonksiyonlarında
bozulma
Genellikle doza bağımlı olarak böbrek çalışmasını yavaşlatabilir. Bu durumlarda hekimin bilgisi dışında ilaç dozunda azaltma yapılmamalıdır. Sıvı alınımını artırmak yararlı olabilir.
Tansiyonda
artış
Neoral© bir taraftan vücudun fazladan su ve tuz tutmasına yol açarken diğer taraftan kan damarlarını daraltır. Bu sebeple, böbreğiniz normal çalışsa bile tansiyon yükselmesine sebep olabilir.
Vücut görünüşünde değişiklikler Yüz, kol ve bacaklarınızda kıllanma artışı olabilir.
Diş eti değişiklikleri Neoral© diş etlerinin şişmesine ve kanamasına yol açabilir. Ağız ve diş sağlığınıza dikkat etmeli, günde en az iki kez dişlerinizi fırçalamalısınız. Yılda en az bir kez dişhekimi kontrolüne gitmelisiniz.
Kan şekerinde artış Prograf© ve Neoral© kan şekerinde artışa ve şeker hastalığı gelişimine yol açabilirler. Aşırı derecede susuzluk hissi, idrar miktarının ciddi şekilde artması ve aşırı yorgunluk hissi gelişen şeker hastalığının belirtileri olabilir. Bu gibi durumlarda hekim hemen haberdar edilmelidir.
Ellerde titreme, başağrısı Ellerinizde titreme, el ve ayaklarda iğne batar tarzda çekilmeler ve başağrısı genellikle Neoral© kan seviyesinin yüksekliğinin işaretleridirler. Hekim kontrolünde doz azaltımı ile bu şikayetler geçecektir.
Serum potasyumunun yükselmesi Neoral© serum potasyumunu yükseltebilir. Bu durumda potasyumdan fakir diyet ve hekim kontrolünde potasyum düşürücü ilaçlar kullanılır.

İlacımı almayı unuttuğumda ne yapmalıyım ?

Günde iki doz (ideal olarak 12 saat arayla) kullanılan Neoral© için unuttuğunuz dozu bir sonraki doza 6 saat veya daha fazla var ise alabilirsiniz. Eğer bir sonraki doza 6 saatten daha az bir süre kalmış ise unuttuğunuz dozu almayınız, bir sonraki dozu normal zamanında ve aynı miktarda alınız. Asla iki kat dozda ilaç almayınız.
Mutlaka bir sonraki kontrole dek yeterli ilacınızın olup olmadığını kontrol ediniz.

TAKROLİMUS (Prograf
© )

Prograf© yeni takılmış olan böbreğinizin atmasını engelleyen bir ilaçtır. Prograf© vücudu korumakla görevli beyaz kan hücrelerini zayıflatarak böbreğin reddini engeller. Bu ilacın vücutta çalışma şekli ve yan etkileri siklosporin ile kısmen benzerlik gösterir.

Prograf© ’ın ülkemizde  1 mg ve 5 mg’lık oral formları bulunmaktadır. Genellikle günde iki kez (12 saat arayla) kullanılır. Aynen siklosporinde olduğu gibi Prograf© içmek iki ucu keskin bir bıçağa benzer. Az ilaç içilmesi durumunda böbrek atacak, çok içilmesi durumunda da böbrek zarar görüp ömrü kısalacaktır. Bu nedenle her poliklinik kontrolünde kan seviyesinin ölçülüp doz ayarlaması gereklidir.

Prograf© kapsülleri uygun şartlarda saklandığında 12 ay boyunca saklanabilir.

Yan Etkiler

Yan Etkiler  
Böbrek fonksiyonlarında bozulma Genellikle doza bağımlı olarak Prograf© böbrek çalışmasını yavaşlatabilir. Bu durumlarda hekimin bilgisi dışında ilaç dozunda azaltma yapılmamalıdır. Sıvı alınımını artırmak yararlı olabilir.
Kan basıncında artış Prograf© bir taraftan vücudun fazladan su ve tuz tutmasına yol açarken diğer taraftan kan damarlarını daraltır. Bu sebeple, böbreğiniz normal çalışsa dahi tansiyon yükselmesine sebep olabilir. Bu etki Neoral©’ e göre nispeten daha hafiftir.
Diş eti değişiklikleri Prograf© nadiren diş etlerinin şişmesine ve kanamasına yol açabilir. Ağız ve diş sağlığınıza dikkat etmeli, günde en az iki kez dişlerinizi fırçalamalısınız. Yılda en az bir kez diş hekimi kontrolüne gitmelisiniz.
Ellerde titreme, başağrısı Ellerinizde titreme, el ve ayaklarda iğne batar tarzda çekilmeler ve başağrısı genellikle Prograf© kan seviyesinin yüksekliğinin işaretleridirler. Hekim kontrolünde doz azaltımı ile bu şikayetler geçecektir. Bu etkisi Neoral©’e göre daha belirgindir.
Saç dökülmesi Prograf© nadiren saç dökülmesine yol açabilir.
Kan şekerinde artış Prograf© ve Neoral© kan şekerinde artışa ve şeker hastalığı gelişimine yol açabilirler. Bu etki özellikle erken dönemde Prograf© ile daha belirgindir. Aşırı derecede susuzluk hissi, idrar miktarının ciddi şekilde artması ve aşırı yorgunluk hissi gelişen şeker hastalığının belirtileri olabilir. Bu gibi durumlarda hekim hemen haberdar edilmelidir.
Nörolojik değişiklikler Nadiren bilinç değişiklikleri ve kasılmalar ortaya çıkabilir.
Serum potasyumunun yükselmesi Prograf© serum potasyumunu yükseltebilir. Bu durumda potasyumdan fakir diyet ve hekim kontrolünde potasyum düşürücü ilaçlar kullanılır.

Önemli Noktalar

  • Prograf© ve Siklosporin (Neoral©-Sandimun©) asla birlikte kullanılmaz.
  • Prograf© içerken ilacı hep aynı saatte içmeye ve günde iki kez kullanıyorsak 12 saatte bir içmeye özen göstermeliyiz. Bu bir plan dahilinde yapılmalı, günden güne ilaç alım saati değişmemelidir.
  • Prograf© yenilen yemekle etkileşir. Bu sebeple yemeklerden bir saat önce veya bir saat sonra alınması uygundur. Mide problemlerine yol açabileceğinden ilacın yemeklerden bir saat sonra alınmasını önermekteyiz.
  • Poliklinik kontrollerine gelirken aç karnına ve bol sıvı almış durumda gelinmeli, Prograf© kan seviyesi için örnek verdikten sonra ilaç içilmelidir. Kan vermeden önce ilaç içtiyseniz bu durumdan mutlaka doktorunuzu haberdar etmelisiniz.
  • Prograf© kan seviyelerini artırıp böbreğinizi bozabileceğinden asla greyfurt yememeli ve suyunu içmemelisiniz.

İlacımı almayı unuttuğumda ne yapmalıyım ?

Günde iki doz (ideal olarak 12 saat arayla) Tacrolimus için unuttuğunuz dozu bir sonraki doza 6 saat veya daha fazla var ise alabilirsiniz. Eğer bir sonraki doza 6 saatten daha az bir süre kalmış ise unuttuğunuz dozu almayınız, bir sonraki dozu normal zamanında ve aynı miktarda alınız. Asla iki kat dozda ilaç almayınız.

Mutlaka bir sonraki kontrole dek yeterli ilacınızın olup olmadığını kontrol ediniz.

SIROLIMUS, EVEROLIMUS

Everolimus  böbreğimizin atmasını engelleyen bir ilaçtır.Ülkemizde 0.25 ve 0.75 mg kapsül formları mevcuttur.

Önemli Noktalar

  • Everolimus diğer böbrek atmasını engelleyici ilaçlar olan Siklosporin (Sandinum©-Neoral©) veya Tacrolimus (Prograf©) ile beraber günde iki kez 12 saat aralıkla alınır.
  • Rapamune© tablet veya sıvı formda günde bir defa, Siklosporin (Sandinum©-Neoral©) alındıktan 4 saat sonra alınmalıdır.
  • İlacın her gün aynı saatte ve benzer yiyeceklerle birlikte alınmasına özen gösterilmelidir.
  • Sıvı kapları ışıktan korunmalı ve buzdolabının rafında saklanmalıdır. İlaç asla dondurucuya konulmamalıdır. Şişe açıldıktan sonra ilaç 1 ay içinde kullanılmalıdır. Gerektiği durumlarda şişeler ışıktan korunarak oda sıcaklığında birkaç gün dayanabilir.
  • Hamilelikte kullanımı konusunda yeterli bilgi yoktur. Bu sebeple hamile kalmaya karar verildiğinde durumdan hekiminiz mutlaka haberdar edilmelidir.
  • Özellikle ağır nefrotik sendroma bağlı böbrek yetmezliği gelişen hastalarda bu ilaç tercih edilmemelidir.

Yan Etkiler

Yan Etkiler Açıklama
Kan Hücrelerinde azalma Beyaz kan hücrelerindeki azalma infeksiyon riskini, kanın pıhtılaşmasını sağlayan trombositlerdeki azalma kanama riskini, kırmızı kan hücrelerindeki azalma kansızlığı doğuracaktır.
Yüksek yağ seviyeleri Rapamune© kolesterol ve trigliserid seviyelerinin artışına ve buna bağlı olarak damar sertliğine yol açabilir. Bu gibi durumlarda yağları düşürücü ilaçların kullanılması gündeme gelebilir.
Deri değişiklikleri Yüzde ve vücutta deri döküntüleri ve sivilceler ortaya çıkabilir.
Mide- Barsak problemleri Rapamune© ishale yol açabilir.
Düşük kan potasyum ve magnezyum seviyesi Rapamune© potasyum seviyesinin düşmesine yol açabilir. Bu gibi durumlarda potasyumdan zengin gıdaların alınması ve potasyum yükseltici ilaçlar önerilecektir.
Lenfosel Rapamune© kullanan hastalarda lenf sıvısının karında birikerek böbreğe baskı yapabilir.
Ağrılı ağız ülserleri Nadir olarak görülür
Yara iyileşmesinde gecikme  
Sperm sayısında azalma Nadir olarak görülür.

İlacımı almayı unuttuğumda ne yapmalıyım ?

Günde tek doz Rapamune© kullanıyorsanız unuttuğunuz dozu bir sonraki doza 12 saat veya daha fazla var ise alabilirsiniz. Eğer bir sonraki doza 12 saatten daha az bir süre kalmış ise unuttuğunuz dozu almayınız, bir sonraki dozu normal zamanında ve aynı miktarda alınız. Asla iki kat dozda ilaç almayınız.

Mutlaka bir sonraki kontrole dek yeterli ilacınızın olup olmadığını kontrol ediniz.

İNFEKSİYON ÖNLEYİCİ İLAÇLAR

Trimethoprim-sulfamethoxazole (Bactrim©)

Sulfa tipi bir antibiyotik olan Bactrim© akciğer ve idrar yolu infeksiyonlarının gelişmesini engeller.

Tablet, sıvı ve intravenöz (damar içine verilen) formları mevcuttur. Piyasada normal doz ve iki kat yüksek dozda (fort) satılan formları mevcuttur.

Değişik merkezler bu ilacın nakil sonrası 6-9 ay kullanılmasını önerirler.

Önemli Noktalar

  • Bazı insanlarda bu ilaca karşı alerji olabilir. Bu gibi durumlarda hekiminiz ilacı başka bir ilaç ile değiştirecektir.
  • Hamilelerde kullanımı yasaktır.
  • Cildiniz güneş ışığına karşı aşırı hassaslaşabilir. Bu gibi durumlarda;
    • Dışarı çıkarken güneş kremi sürmeniz ve
    • Her bir dozu en az bir bardak suyla içmeniz faydalı olabilir.

Yan Etkiler:

Nadiren görülen bu yan etkiler:

  • Bulantı, kusma, ishal, kramp tarzında karın ağrıları,
  • Deri döküntüleri,
  • Beyaz kan hücreleri başta olmak üzere olmak üzere kan hücre sayılarında azalma yapabilir.

Asiklovir (Virosil©, Zovirax©, Hernovir©, Aklovir©)
Valacyclovir (Valtrex
©)
Valganciclovir (Valcyte
©)

Virüslere karşı savaşan ilaçlardır.

Hekimler tarafından nakil sonrası 3-6 ay boyunca kullanılması önerilir. Günlük dozları 8-12 saatte bir ve böbrek fonksiyonlarına göre ayarlanır.

CMV başta olmak üzere Herpes, su çiçeği ve soğuk algınlığını engellemek maksadıyla kullanılır.

Tablet, sıvı ve damardan kullanılan formları mevcuttur.

Piyasada değişik miktarlardaki formları hekim önerisi ile her hasta için uygun dozlar ayarlanarak kullanılır.

Önemli Nokta

Grip, su çiçeği, nezle veya herpes gibi infeksiyonlar hayatınızı kaybetmenize yol açabilir. Çevrenizde bu gibi hastalığı olanlardan uzak kalmalısınız.

Çevrenizde herhangi birinde su çiçeği bulunursa bu durumdan hemen hekiminizi haberdar etmelisiniz.

Yan Etkiler

  • Yorgunluk
  • Başağrısı
  • Bulantı

Gansiklovir (Cymevene©)

Cymevene©, virüslere karşı savaşan bir ilaçtır.

CMV başta olmak üzere herpes, su çiçeği ve soğuk algınlığının engellenmesi amacıyla kullanılır.

Yurt dışında tablet formu da olan ilacın, ülkemizde sadece damardan uygulanan formu mevcuttur.

Yan Etkiler

Nadiren gelişen yan etkiler:

  • Karaciğer fonksiyon testlerinde bozulma (ALT ve AST’de yükselme)
  • Beyaz kan hücresi sayısında azalma
  • Bulantı
  • Kusma
  • İshal

Valcyte (Valgansiklovir©)

Cymevene’in© daha da geliştirilmiş bir formunu kapsayan yeni bir ilaçtır. CMV virüsü başta olmak üzere viral enfeksiyonlarda etkilidir.

450 mg’lık tablet formları vardır. CMV hastalığından korunmada sabah akşam 1’er tablet, hastalığın tedavisinde ise sabah akşam 2’şer tablet kullanılır.

Yan etkiler Cymevene© ile aynıdır.

Yan Etkiler

Nadiren gelişen yan etkiler:

  • Karaciğer fonksiyon testlerinde bozulma (ALT ve AST’de yükselme)
  • Beyaz kan hücresi sayısında azalma
  • Bulantı
  • Kusma
  • İshal

Valcyte©’ın CMV hastalığı tedavisinde, damar yoluyla verilebilen Cymevene©’e üstünlüğü;

  1. Hastaya damar yolu açılmadan ağızdan ilacın alınabilmesi
  2. Cymevene© kullanımında ortalama 21 gün hastaneye yatmak zorunda olan hastaların, Valcyte© ile ayaktan aynı etkinlik ve güvenilirlikle tedavi edilebilmeleridir.

Nistatin (Mycostatin©)

Nistatin ağızda ve yemek borusunda gelişebilecek mantar infeksiyonlarını engellemek amacıyla verilir.

Bu mantar, halk arasında “pamukçuk” olarak da adlandırılır. Dilin her tarafını, beyaz bir örtü şeklinde kaplayabilir.

Nistatin günde 4 kez (6 saatte bir) kullanılır.

Önemli Noktalar:

  • Nistatin damlayı ağzımıza damlattıktan sonra ağzınızın her tarafına gelecek şekilde çalkalanmalı ve gargara yapmalısınız.
  • İlacı kullandıktan sonra 30 dakika süre ile bir şey yememeli ve içmemelisiniz.

Yan Etkiler

  • Bulantı
  • Kusma
  • İshal
  • Kramp tarzında karın ağrısı

Ülser Gelişimine Karşı İlaçlar

Steroidler ve Imuran© başta olmak üzere bazı nakil ilaçları midemize zarar vererek, ülser gelişimine yol açabilir.

Ülser gelişimini engellemek amacıyla kullanılan ilaçlar mide asidi miktarını azaltarak ve mide duvarının hasarını engelleyerek görevlerini yaparlar.

Günde bir veya iki kez kullanılırlar. Kullanım gereklilikleri zamanla Zamanla steroid dozunun azalması ile birlikte ortadan kalkar ülser gelişimine karşı ilaçların kullanımı da ortadan kalkar.

Famotidin nakil sonrası ilk 3 ay 40 mg/gün kullanılırken 3-6. aylar arası 20 mg/gün dozunda kullanılır.

Bu tek doz en iyi şekilde etki elde etmek amacıyla yatarken alınmalıdır.

Nakilden 6 ay sonra (Bactrim©’in kesildiği dönem) Famotidin kesilir.

Önemli Nokta

Sucralfate (Antepsin©), CellCept© ve Myfortic©’in emilimini bozacağından, bu ilacın kullanılması durumunda asla içilmemelidir.

Uzak durulması Gereken İlaçlar

Bazı nakil ekipleri hastalarına naklin erken döneminde (genellikle ilk bir ayda) böbreğe giden damarlarda tıkanıklığı önlemek amacıyla düşük doz Aspirin© önerirler. Günde 75-150 mg dozundaki bu ilaç böbrek üzerine olumsuz bir etki yapmaz. Yine de bilinçsiz kullanıldığında kanama riskini artıracağından hekiminizin önerisi dışında kullanmamalısınız